Natuurlijk Venlo

Archive for the ‘Natuur en milieu’ Category

Naar aanleiding van dit artikel gisteren op deze website volgde een discussie tussen de auteur en Robert Bouten, hoofd PR en Communicatie van de Floriade. Hieronder een reactie.

Misverstanden zij er om de wereld uit te helpen. Robertbouten70 twitterde op 7 mei 2011 dat er voor de Floriade 2012 in Venlo geen bomen zijn gekapt en dat er alleen maar natuur is bijgekomen. In de Twitterdiscussie moet Twitteraar GEOlution het ontgelden. GEOlution zou onwaarheden  in inspraakrapporten zetten en onzin schrijven. Robertbouten70 daarentegen vat het erg persoonlijk op en speelt op de man door GEOlution als milieufreak te bestempelen. In zo’n discussie worden al snel dingen gezegd waar men later spijt van krijgt. Het gaat dan meestal om misverstanden. En die kunnen we gelukkig  de wereld uit helpen.

Het misverstand is dat volgens de twitteraar voor de Floriade geen bos en natuur is verdwenen. Vanuit bestuurlijk standpunt heeft hij gelijk. In de streekplanuitwerking Venlo – Tradeport Noord , 27-7-1999 wordt het Floriadebos bestempeld tot overig stedelijk gebied. In het Ontwerp structuurplan Tradeport Noord, zomer 2002 krijgt dit bos de functie overige bedrijventerreinen / bedrijvenpark Heierkerk-Horsterweg toebedeeld. Echter wel met een ecologische verbinding er in. Dit is ook vastgesteld in het provinciaal Ecologische Plan in 2001. Echter, in het stimuleringsplan NBL natuur, bos en landschap waarnaar in het structuurplan wordt verwezen noemt men dit bos een groenzone. Het is begrijpelijk dat mensen die niet bekend zijn met het bos en het terrein alleen vanuit de officiele stukken kennen niet anders denken te weten dat het om een gebied gaat zonder bos en natuurlijke waarde.

Maar, zoals gezegd, het gaat om een misverstand. In december 2002 vinden we in het 2e concept Integrale Natuurvisie Regio Venlo ook een verwijzing naar dit bos. Het wordt hierin bestaand/nieuw natuurgebied genoemd en de agrarische percelen zouden als  natuur en boscompensatie worden ingericht. Dit is deels ook gebeurd, toen aan het bos ongeveer 12 hectare bos is bijgeplant ter compensatie van de aanleg van de A73. Daarnaast moesten er een aantal ecologische verbindingen in noordelijke richting, door de stedelijke reconversiezone heen komen. Ook in het inspraakrapport ‘reactie ontwerp structuurplan Tradeport Noord’ door GEOlution 29 mei 2002 wordt de natuurlijke functie van het bos benadrukt, waarbij vooral wordt gewezen op aangetroffen diersporen en de aanwezigheid van een grote bosmierenpopulatie, een rode lijst soort.

Nu de Floriade bijna af is is in totaal bijna 15 hectare bos en nieuwe natuur verdwenen voor de aanleg van de Innovatoren, Villa Flora en een groot aantal andere gebouwen en wandelroutes. Ondanks het feit dat in GEOlution’s inspraakreactie duidelijk gesproken wordt over bosmieren in dit gebied en dat de exacte liggingen van nesten tijdens de voorbereiding van de Floriade zijn toegezonden aan verschillende bestuurders. Met deze populatie werd tijdens de aanleg afgelopen jaren echter geen rekening gehouden. Grote delen van het leefgebied en een aantal nesten zijn bij het kappen van het bos vernietigd of zwaar beschadigd. Pas na dat Sven Stimac, Project Director van de Floriade, in 2008 door ant-maps op de hoogte werd gesteld van de bosmierenpopulatie werd besloten mierentunnels aan te leggen om de schade zoveel mogelijk te beperken.

Voor de Floriade bij Venlo is bos en natuur verdwenen. Blijkbaar is er voor Robertbouten70 reden om dit te ontkennen, het is jammer dat hierover niet gewoon eerlijk en open gecommuniceerd kan worden. Ter illustratie van de situatie in 2002 zie je hieronder twee kaartjes van het Floriadeterrein. Eerst de topografische kaart uit 1997 waarop duidelijk een aaneengesloten bosgebied staat afgebeeld. Daaronder een screenshot van Google Earth, waarop dit bos is weergegeven met de gekapte bos en natuurcompensatie percelen (geel).

Update: RobertBouten70 heeft bijna al zijn twitterberichten in de discussie van twitter verwijderd. De discussie kun je nog wel gewoon nalezen op het forum.

Zowel de fauna als flora in Kasteeltuinen Arcen varen wel bij het mooie voorjaarsweer. Duizenden Narcissen, Krokussen en ander bolgewassen staan in bloei en de zwarte zwanen hebben hun eerste jongen van dit jaar. Ook de eerste rododendronsoorten laten hun bloemen zien en in het Lommerrijk vindt men bijzondere aronskelken tussen de watervallen.

Aronskelk in Lommerrijk.

De familie der aronskelken is een van de meest bizarre plantenfamilies. Bekend is natuurlijk de Italiaanse Aronskelk. Maar je vindt er ook olifantsoren, draketongen, duivelstongen, voodoolelies, cobralelies en nog vele andere soorten in terug. Op dit moment bloeit in het Lommerrijk en in de Rododendrontuin de Lysichiton Americanus. Een bijzonder geelbloemige plant die bijzonder goed gedijt in een schaduwrijke omgeving.

Beverboom of Tulpenboom?

In het rosarium staat op dit moment ook de Magnolia in volle bloei. Deze magnifieke verschijning wordt in de volksmond ook wel ‘tulpenboom’ genoemd. Dit is echter een verkeerde benaming. De echte tulpenboom is de Liriodendron tulipifera. De Magnolia Liliiflora Nigra, die in Kasteeltuinen Arcen staat, komt van origine in Noord- en Midden Amerika en Oost Azië voor. Ook de magnolia heeft tulpvormige bloemen, waardoor vaak verwarring ontstaat. De Nederlandse bijnaam van de magnolia is echter de beverboom. Deze boomsoort wordt zo genoemd omdat men vroeger dacht dat een bepaalde soort magnolia’s het lievelingsvoedsel was van de bever.

Down under in Arcen.

Onder toeziend oog van beide ouders zwemmen vier jonge zwarte zwanen door de grachten van Kasteel Arcen. De zwarte zwaan (Cygnus atratus) is van oorsprong afkomstig uit Australië. Ze leven in zoet- en brakwatergebieden en voedt zich met grassen en waterplanten. De vogel heeft als enige zwaan een zwart verenkleed. De kuikens worden door de ouders samen opgevoed. De zwarte zwaan heeft van alle zwanen de langste hals: meer dan half zo lang als de totale lichaamslengte. Zwarte zwanen broeden in Europa het gehele jaar door. Daarom zien we in Arcen meerdere keren per jaar het zwanenpaar met hun kroost in de slotgrachten.

Kasteeltuinen Arcen is dagelijks geopend voor het publiek. Meer info: kasteeltuinen.nl

Voor het eerst sinds twintig jaar zijn er weer voortplantende Amerikaanse brulkikkers in Nederland aangetroffen. Na het importverbod eind tachtiger jaren leek de soort verdwenen uit Nederland. In twee vijvers in de omgeving van Baarlo (Noord-Limburg) zijn in september 2010 zowel volwassen exemplaren als kikkervissen aangetroffen. Een aantal andere plekken waar zich mogelijk ook brulkikkers bevinden, wordt op dit moment onderzocht.

Het aantreffen van de Amerikaanse brulkikker in ons land is reden tot grote zorg. Deze soort doet zijn naam eer aan en kan in de zomermaanden zorgen voor flinke geluidsoverlast. De Amerikaanse brulkikker is een uitheemse soort die zich door snelle voortplanting sterk kan uitbreiden en inheemse amfibieën opeet en wegconcurreert. Daarnaast is hij vaak drager van een schimmelziekte (chytridiomycose), die wereldwijd al tot het uitsterven van meerdere amfibieënsoorten heeft geleid. Deze schimmelziekte is voor mensen en huisdieren overigens ongevaarlijk en treft alleen amfibieën. De brulkikker behoort tot ‘de 10 gevaarlijkste exotische amfibieën ter wereld’ en snel ingrijpen is dan ook noodzakelijk om te voorkomen dat de kikker zich verder verspreidt en grote schade aanricht aan onze inheemse amfibieën.

De brulkikkers in Baarlo zijn waarschijnlijk de nakomelingen van brulkikkers die nog tot begin jaren negentig verkocht werden als vijverdieren. Na de eerste melding heeft meteen overleg plaatsgevonden met het Team Invasieve Exoten (Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit), de provincie Limburg, de gemeente Peel en Maas, het waterschap Peel en Maasvallei, het Limburgs Landschap en RAVON. Dit overleg heeft tot een aantal vervolgstappen geleid. De eerste stap is een inventarisatie van tuinvijvers, poelen en beken in Baarlo en omgeving, om te achterhalen waar de Amerikaanse brulkikker zich nog meer bevindt. RAVON voert deze inventarisatie in de komende weken uit.

Inwoners van Baarlo en omgeving worden ook nadrukkelijk verzocht mogelijke plekken met brulkikkers aan RAVON door te geven. Dit kan via de website www.ravon.nl Op de website staat meer informatie over de herkenning van de soort, onder andere aan de hand van foto’s, geluiden en een herkenningskaart.

Luister hier naar geluiden van deze kikker

De schaapskuddes die de Venlose parken en plantsoenen een aantal keren per jaar aandoen zullen uit het straatbeeld verdwijnen. Er moet 75.000 euro worden bezuinigd op het onderhouden van de grasvelden en wegbermen. Dat betekent dat in plaats van drie keer een bezoek van de kudde vervangen gaat worden door een keer maaien. Landschapsbeheerder De Wassum, dat al 25 jaar ervaring heeft vind dat niet realistisch (PDF). De stichting verwacht dat de grasvelden er rommelig een eentonig uit gaan zien.

Het beheren van (natuur)terreinen is vooral in Nederland erg populair en er is ook wel kritiek te horen. Omdat de schapen via hun vacht en hoeven zaden over grote afstanden kunnen meeslepen zorgen ze er voor dat planten worden verspreid. Dit levert de bloemrijke wegbermen op die je veel vind in onze stad. In grote natuurreservaten kan die verspreiding er juist voor zorgen dat zaden op plaatsen komen waar ze van nature niet thuis horen. Hierdoor worden natuurgebieden wel plantenrijker, maar ook minder afwisselend omdat overal de zelfde planten staan.

Juist op kleinere terreinen en in de stad komen de schaapskuddes goed tot hun recht. Ze brengen letterlijk leven in de stad. De wegbermen en parken die in de meeste steden eentonig zijn, zijn in Venlo bont gekleurd door de vele bloemen en planten. Hierdoor neemt ook de insectenrijkdom toe. De kudde is onmisbaar om stad en land met elkaar in contact te laten komen… om mens en natuur dichter bij elkaar te brengen. Het wegbezuinigen van de schaapskudde zou een verschraling van de stad betekenen. Niet alleen wat flora en fauna betreft, maar ook voor de beleving van de openbare ruimte.

De gemeente wil naast de schaapskuddes ook op vuilnisbakken gaan bezuinigen. Het leegmaken van de bakken is te duur. Naast verrommelde grasvelden en bermen zullen ook de straten vol raken met zwerfvuil. Misschien is het een idee om een kudde geiten door de stad te laten trekken. Geiten eten namelijk alles, dus ook frietzakjes, fruit en broodresten. Een geit op iedere straathoek, dat zou Venlo nou echt op de kaart zetten!

Discussieer mee op het forum

Foto:  Kino Linders

Volgens de legende werd in het Jammerdal 54 voor Christus het veertiende legioen van Julius Caesar in een hinderlaag gelokt. Het Romeinse leger leed zware verliezen. Het geklaag, geschreeuw en gejammer van de gewonde soldaten moet dagenlang in de bossen te horen zijn geweest. Sindsdien heet dit bos, op de helling ten oosten van Venlo het Jaomerdal.

De veldslag komt dit jaar tot leven in de 7e editie van de Venlose Revue. Aan de productie wordt al een tijd lang heel hard gewerkt. Maar sinds dit voorjaar wordt er op de website jaomerdal.nl al aandacht besteed: aan de geschiedenis, de legende, de natuur en ‘De Slaag um ‘t Jaomerdal’

De kaartverkoop zal eind april vanuit theater De Maaspoort beginnen. De première is 9 september 2010 en de voorstellingen zullen tot in september te zien zijn in de Maaspoort.

De bossen van de Wielder… in de kontaktbladen van januari en maart 2008 werden de bossen genoemd in de serie ‘Herinneringen aan een wijk’ door Frans Smeets. De bossen zijn inmiddels voor een groot deel opgeslokt door het Klaverblad Zaarderheiken, de veiling en de logistieke complexen op Groot Boller en Tradeport. Alleen een paar versnipperde bosterreinen rond het Klaverblad herinneren nog aan deze bossen van de Wielder.

Door deze bossen stroomt de Mierbeek. De beek dankt zijn naam waarschijnlijk aan de adelijke familie Van Mierlaer die ooit in Meerlo woonde. Maar een veel logischer verklaring voor de naam zijn de tientallen bosmierenhopen die al eeuwen in dit bos te vinden zijn. In nummer 17 van de herinneringen van Frans vertelde hij hoe er dode vogels op werden gelegd om de vleugels schoon te laten maken. En die mierenhopen zijn er nog steeds. Sommige vogels gaan zelfs vrijwillig op een mierenhoop liggen… om van luizen en vlooien af te komen.

Grenzend aan de bossen lag Santvoort, dat tegenwoordig gewoon St. Jan heet. Ook in de bossen hier moeten lang geleden al grote mierenhopen hebben gelegen. De nesten die je er nu vindt liggen vaak op heuvels van een halve meter hoog en vele meters diameter. Deze heuvels zijn de ruïnes van oude mierenhopen, waar jaar na jaar het zand is uitgegraven door de mieren en buiten het nest werd gesleept. De nesten kunnen 25 jaar oud worden en er zijn nesten van wel 100 jaar bekend! De heuvels in het St. Janssleutelbos zijn het werk van vele generaties nesten en misschien wel eeuwen oud. Deze heuvels herinneren aan het Wielderse bos en de mierenhopen van ver voor onze tijd.

Een paar weken geleden kwamen de mieren uit dit bos in het nieuws. Speciaal voor de bosmieren worden op het terrein van de Floriade mierentunnels aangelegd. Een zes meter breed wandelpad zal vlak langs enkele nesten en dwars door het leefgebied van de bosmierpopulatie worden aangelegd. Daardoor zouden de nesten van elkaar gescheiden worden en belangrijke voedselbronnen onbereikbaar worden. De tunnels moeten er voor zorgen dat de bosmieren nu en tijdens de Floriade gewoon hun werk kunnen doen, namelijk het bos schoon houden.

Twee weken geleden liep ik samen met twee mierenvrienden uit Duitsland  langs de nesten in dit bos. Ze wezen me op een paar van die grote heuvels, waar ooit grote mierennesten lagen. Op een van de heuvels vond ik 10 jaar geleden nog een reusachtige mierenhoop. Als in februari de zon er op scheen kwamen de mieren met zijn tienduizenden tegelijkertijd zonnebaden. Maar een boom ontnam het licht en het nest verdween omdat het nest niet opwarmde. Nu de boom dood is komt er dit jaar waarschijnlijk al een nieuwe-generatie nest boven op de heuvel.

Maar wat is er terecht gekomen van de bosmieren die in de bossen woonden waar nu Groot Boller, de veiling en het knooppunt liggen? Bosmierkoninginnen kunnen 25 jaar oud en zo oud is dit bedrijventerrein nog niet. Op het nieuwste gedeelte van Groot Boller, bij de Newtonweg en Edisonstraat, vind je in de wegbermen soms nog kleine populaties terug. Enkele jaren geleden bevond zich naast het Kantinegebouw van de kabelfabriek zelfs een klein nestje langs de stoeprand, net als in het Wassumpark vlak bij Wielder. Maar of deze populaties stand houden is de vraag…

Bosmieren vormen een belangrijke schakel in het ecosysteem van bossen. Ze ruimen dode dieren op, verspreiden belangrijke mineralen en zorgen zo voor een natuurlijk evenwicht. Door de bosmieren te beschermen en te behouden zullen de bossen vitaler en rijker worden. De mierentunnels zijn daarbij een onmisbaar middel. En zo blijven de herinnering aan het Wielderse bos van vroeger in leven.

Meer informatie en het doorgeven van mierenhopen uit de oude Wielderse bossen kan op www.ant-maps.com

Meer Q-koorts | Hoewel er in de volgens deze Q-koorts kaart in de regio Venlo geen uitbraken van Q-koorts zijn hebben we er in onze stad wel mee te maken.  Het stadsdeel Blerick en alle aangrenzende valt onder het gebied waar vaccinatie verplicht is gesteld. Dit wil helaas niet zeggen dat mensen uit Venlo niet ziek kunnen worden. Volgens een recente kaart van het RIVM hebben in Venlo tussen de 20 en 50 mensen Q-koorts. Vooral de regio Den Bosch en Breda zijn zwaar getroffen. Hier zijn niet alleen veel bedrijven besmet, ook raken hier steeds meer mensen besmet. In 2007 hadden maar 168 mensen de q-koorts. In 2008 waren dit er 1000 en in 2009 ruim 2200. Ook in Venlo zou zonder ingrijpende maatregelen geitenhouders getroffen kunnen worden.

Die ingrijpende maatregelen worden nu genomen. Een belangrijke stap in het tegengaan van verdere verspreiding is de betekenis er van serieus nemen. Q-koorts is sinds gisteren niet meer een onschuldige dierziekte, maar een dierziekte die voor mensen gevaarlijk is en maatschappelijke gevolgen kan hebben. Een andere maar zeer ingrijpende maatregel is het ruimen van alle drachtige geiten. De ziekte wordt namelijk veroorzaakt door de Coxiëlla burneti bacterie. Deze bacterie komt vrij bij de geboorte van een jong. Via de lucht kan de bacterie vervolgens mensen besmetten. Volgens deskundigen zijn de maatregelen veel te laat.

Besmetting voorkomen is moeilijk. Direct contact met geiten moet worden voorkomen, maar een fietstocht op een winderige dag door het boerenland kan ook voldoende zijn om besmet te raken. Ook rauwe melk of rauwe melkproducten van de geiten moeten vorden vermeden, of in ieder geval worden gekookt, meldt het GGD in Zuid-Limburg.

Meer informatie over Q-koorts en links vind je hier.

Tangkoel is een klein natuurgebiedje bij Hout Blerick, dat veilig achter de dijk bij de Romeinenweerd ligt. Het water uit deze oude Maasmeander stroomt vlak bij de oude watermolen in de Springbeek. Hoewel het niet zo groot is, is het er wel heel rustig. Voor een groot deel is het in gebruik als visvijver en wie de weg weet kan met de auto vlak bij het water parkeren.

Vandaag hebben we hier voor het eerst een wandelingetje gemaakt. We reden met de fiets richting de watermolen aan de Romeinenweg vlak bij de Maas. Om bij de Tangkoel te komen moet je aan de overkant van het bruggetje de beek volgen. Na een kleine honderd meter begint het natuurgebied. Hier kun je langs het broekbos naar links waarna je iets verderop via een smal bruggetje de Tang kunt oversteken. Vanuit hier is Hout-Blerick te voet goed te bereiken, bijvoorbeeld om er  Ut bruuëdje van de Tang (Broodje van de Tang) te halen. Dit broodje is genoemd naar de wandelroute die door de omgeving leidt. De route werd op initiatief van H.Kuijpers uit het dorp uitgezet. De route vind je op het bord bij de watermolen, maar kun je ook downloaden.

De Springbeek is tegenwoordig veel van haar natuurlijke karakter kwijt. Achter de dijk slingert het beekje wel weer de Maas in. Een speciale werkgroep van De dorpsraad van Hout-Blerick is wel hard bezig om daar verandering in te brengen. Zo moet er ten zuiden van het dorp langs de beek een natuurlijke verbinding komen tussen Dubbroek en de Maascorridor. De beek zelf krijgt dan ruimte om te meanderen. Daarnaast is dit een prima manier om bij hoogwater regenwater tijdelijk op te slaan.

Vandaag was het een heerlijke dag om te wandelen. Het was zo’n 14 graden, ruim boven normaal en het zonnetje scheen heerlijk. Het woei wel hard maar dat hoort bij de herfst. We besloten een wandeling te maken over de Braderie in Blerick om daarna naar de Maas te gaan. Vanaf de Helling liepen we richting de Raaijweide. Komend jaar wordt hier een nieuwe hoogwatergeul aangelegd. Het maakt deel uit van de Maascorridor, een uitgestrekt natuurgebied dat langs de Maas dwars door Venlo loopt.

De geul komt op de plek te liggen tegenover het weiland bij de Venrayseweg. Hier kun je het natuurgebied in via het poortje dat je op de foto ziet. (Meer foto’s) Dit stuk van Blerick wordt eigenlijk steeds groener. Het Kazerneterrein wordt opengesteld en is omringd door mooie bomenlanen en struiken op de contouren van het oude Fort St. Michiel. Het weilandje ten noorden van het terrein vormt als het ware een groene buffer tussen het industrieterrein en het woongebied van Blerick. Vaak staan hier een paar paarden in de wei, wat een goede reden is om er even met de kinderen heen te gaan.

De groene buffer is gelukkig blijvend. Behalve een stal en een afdakje voor dieren mag er niets worden gebouwd. Misschien kan de gemeente een uitzondering maken voor een natuurcentrum waar mensen kunnen schuilen en hun wandeling kunnen beginnen. Zo’n centrum is er nog niet en dit zou een ideale plek zijn. Met de toekomstige voetgangersbrug naar het Venlose centrum kunnen toeristen straks na een bezoek aan een musical in de Maaspoort nog even wandelen in het park.

Bij de wandeling van vandaag moesten we een stukje van het pad af. De galloways stonden midden op het pad en er lag een grote groep ganzen. We wilden ze niet verstoren. Jammer genoeg wordt dit stukje natuur bedreigd door de komst van het nieuwe VVV stadion. Maar dat mocht vandaag de pret niet drukken.

Dierendag wordt zoals elk jaar op verschillende plekken gevierd. Op verschillende plekken worden dieren en hun verzorgers exrta verwend. Officieel bestaat dierendag pas sinds 1929, maar vindt plaats op de naamdag van de heilige Franciskus van Assisi die leefde van 1181 tot 3 oktober 1226.

Er zijn verschillende leuke dieren activiteiten, hieronder een overzichtje:

Dierenasiel Smakterheide: het asiel houdt opendag. Dieren kunnen hier hun baasje terugvinden en anders kunnen de dieren hier een nieuw baasje uitzoeken. Meer

Kinderboerderij: verschillende activiteiten zoals de poppendierendokter, die knuffels helpt, maar ook is er een echte dierenarts. Er zijn ook altijd veel knutselactiviteiten voor kinderen. Een echt dagje uit dus! Meer

Leurs: Ook open op zondag, dit schitterende tuincentrum. Dit willen we wat extra aandacht geven, want een dagje winkelen hier is net een dagje uit. Er is een grote dierenafdeling met vogels, vissen en knaagdieren. Daarnaast tal van dierenbenodigdheden. Meer

Stichting Beestenboel: De stichting verzorgt de dieren bij Auxiliatrix en organiseren veel leuke activiteiten met dieren en kinderen. Meer

Kasteeltuinen: In de kasteeltuinen is een spectaculaire  roofvogeldemonstratie van Valkerij De Havikshoeve te bezoeken. Meer

Venlo centrum: Het is koopzondag in venlo Centrum. Handig te combineren als je van wat verder weg komt en nog wat boodschapjes nodig hebt. Meer

Biologische boerderij Arcen: De Partij voor de Dieren bezoekt een biologische boerderij bij Arcen. De leden zullen helpen met de stallen winterklaar te maken. Meer

Dierenambulance: Geen speciale activiteiten, maar terwijl u uw eigen lievelingsdier alle extra aandacht geeft die het verdiend, zorgen de vrijwijlligers van de dierenambulance Noord-Limburg voor de dieren die worden vergeten en verlaten. Donateur worden.